Carlo Collodi

Carlo Collodi (1826–1890) was een Italiaanse schrijver en journalist, geboren in Florence als Carlo Lorenzini. Hij nam het pseudoniem “Collodi” aan naar het Toscaanse dorpje waar zijn moeder vandaan kwam. Collodi was in zijn tijd actief als satirisch journalist en theaterrecensent, maar het is zijn kinderliteratuur waarmee hij blijvende bekendheid verwierf. Hij behoort tot de meest invloedrijke schrijvers uit de Italiaanse literatuurgeschiedenis van de negentiende eeuw.

Collodi’s wereldberoemde werk is ongetwijfeld Pinokkio, oorspronkelijk verschenen als feuilleton in de Italiaanse krant Giornale per i Bambini vanaf 1881, en in 1883 gebundeld als Le avventure di Pinocchio. Het verhaal volgt de houten pop die tot leven komt nadat de oude schoenmaker Gepetto hem met eigen handen heeft gesneden uit een bijzonder stuk hout. Pinokkio droomt ervan een echte jongen te worden, maar zijn nieuwsgierigheid, naïviteit en neiging tot ongehoorzaamheid leiden hem keer op keer in de problemen.

Wat Pinokkio onderscheidt van veel andere sprookjes is de combinatie van avontuur, humor en morele diepgang. Collodi schetst een wereld waarin eerlijkheid, hard werken en verantwoordelijkheidsgevoel worden beloond, terwijl leugens en luiheid letterlijk zichtbare gevolgen hebben — denk aan de beroemde groeiende neus. De figuur van Pinokkio weerspiegelt tegelijkertijd de kwetsbaarheid en de veerkracht van de kindertijd, wat het verhaal universeel herkenbaar maakt.

Collodi’s werk heeft een onmiskenbare stempel gedrukt op de wereldliteratuur en de populaire cultuur. De verfilming door Walt Disney in 1940 bracht Pinokkio tot een wereldwijd publiek, maar de originele tekst van Collodi is rijker, grilliger en soms ook donkerder van toon dan de bekende animatieversie. Literaire historici beschouwen Le avventure di Pinocchio als een van de belangrijkste werken uit de Italiaanse kinderliteratuur en als een mijlpaal in de Europese verhalende traditie voor kinderen.